دستگاه سونوگرافی دامپزشکی

کاربرد سونوگرافی دامپزشکی

سونوگرافی دامپزشکی یکی از معمول ترین روش های تصویربرداری در معاینات دام کوچک است. در این روش از امواج فراصوت استفاده می شود که دارای فرکانس بین 1/5  تا 15 مگاهرتز هستند و وارد بدن شده و بر اساس امواج بازگشتی، تصویری از اندام های داخل بدن و بافت های مختلف توسط دستگاه سونوگرافی دامپزشکی به پزشک نمایش داده می شود.

عملکرد دستگاه سونوگرافی دامپزشکی

دستگاه سونوگرافی دامپزشکی دارای یک پروب است که انتقال دهنده امواج به درون بدن می باشد. قبل از قرار دادن پروب بر روی بدن حیوان از یک ژل مخصوص استفاده می شود. استفاده از این ژل به این دلیل است که تفاوت امپدانس میان هوا و بافت های بدن موجب تغییر سرعت صوت می شود و این پدیده بر روی دقت تصویر نهایی ایجاد شده تاثیر می گذارد. این ژل تفاوت امپدانسی را به مقدار قابل توجهی کاهش می دهد و به ایجاد یک تصویر مناسب کمک می کند.

امواج برگشتی از بافت ها تحت تاثیر نوع بافت متفاوت می باشند. به طور مثال قسمت های جامد یا متراکم نسبت به قسمت های مایع امواج متفاوتی را بازتاب می کنند. این تفاوت ها به اندازه گیری فاصله و شکل بافت کمک می کند. دستگاه سونوگرافی دامپزشکی دارای کاربردهای گسترده ای است. به طور مثال در تصویربرداری قسمت های مختلف شکم، مجاری ادراری و کلیه ها مورد استفاده قرار می گیرد. علاوه بر این در بررسی تغییرات جنین حیوانات و آگاهی از سلامت جنین و هم چنین تشخیص بیماری هایی مانند انواع سرطان سیستم گوارشی یا سنگ کلیه مورد استفاده قرار می گیرد.

انواع دستگاه سونوگرافی دامپزشکی 

دستگاه سونوگرافی دامپزشکی دارای دو نوع ثابت و پرتابل است که هر دو در کلینیک ها و مطب های دامپزشکی مورد استفاده قرار می گیرند اما نوع پرتابل به دلیل سبک و قابل حمل بودن محبوب تر است. در دستگاه های سونوگرافی دقت بالا در تصویربرداری و نیز عدم ایجاد نویز از نکات بسیار مهم است. هم چنین لازم است تصویر ایجاد شده یکنواخت باشد و قسمت های مختلف بافت را به خوبی نشان دهد. البته لازم است دامپزشک مهارت کافی داشته باشد تا پروب را در محل مناسب با زاویه مناسب قرار دهد تا بهترین تصویر ممکن ایجاد شود. باید توجه داشت که اگر چه روش های تصویربرداری دیگری با دقت بالاتر و تصاویر بهتر وجود دارند اما سونوگرافی دامپزشکی علاوه بر کم هزینه تر بودن، خطر کمتری نیز دارد و کاملا به صورت غیر تهاجمی انجام می شود.

 اجزای دستگاه سونوگرافی

دستگاه سونوگرافی از قسمت های مختلفی تشکیل شده است که از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

پروب یا مبدل: این قسمت از دستگاه در واقع همان قسمتی است که روی بدن دام قرار می گیرد و امواج را ساطع می کند. دستگاه سونوگرافی دامپزشکی دارای پروب های مختلفی است که در مدل های خطی یا کانوکس موجود می باشند. پروب خطی برای تشخیص ها و بررسی های سطحی با عمق کم تر استفاده می شود. در حالی که پروب کانوکس برای تشخیص در عمق بیشتر بدن استفاده می گردد.

مانیتور: اطلاعات به دست آمده به وسیله پروب، در این قسمت پردازش شده و نمایش داده می شود.

پرینتر: در نهایت اطلاعاتی که از حیوان به دست آمده است توسط پرینتر چاپ می شود و در اختیار دامپزشک و یا والدین دام قرار می گیرد.

منبع تغذیه: دستگاه سونوگرافی معمولا به وسیله برق شهری کار می کند.

انواع پروب تخصصی در سونوگرافی دامپزشکی

همانطور که گفته شد، پروب را می توان یکی از مهم ترین اجزا و در واقع قلب دستگاه سونوگرافی به شمار آورد. این وسیله مهم ترین رابط بین دستگاه و بدن حیوان و همچنین مسئول ارسال و دریافت امواج فراصوت محسوب می شود. پروب ها به کمک امواج پیزوالکتریک، امواج را به داخل بافت بدن فرستاده و سپس بازتاب آنها را دریافت و به سیگنال های الکتریکی تبدیل می کنند. با توجه به نقش مهمی که این قسمت از دستگاه در عملکرد آن و تصاویر به دست آمده دارد، نوع پروب، نوع کریستال ها، بازه فرکانسی و کیفیت ساخت آنها اهمیتی دو چندان پیدا می کند. پروب ها در مدل های مختلف تولید می شوند که هر کدام کاربری مخصوص به خود را دارند؛ انتخاب پروب مناسب کمک می کند که دقت تشخیص دامپزشک افزایش پیدا کند و مسیر سلامت حیوان راحت تر طی شود.

انواع پروب دستگاه سونوگرافی دامپزشکی

پروب خطی:

 مدلی از پروب است که معمولا برای بررسی بافت های سطحی به کار می رود. پروب خطی به دلیل امکان کار با فرکانس بالا، می تواند تصاویر واضح تری از غدد پستانی، ضایعات سطحی، تاندون ها و عضلات نمایش دهد.

پروب کانوکس:

 از جمله مدل های رایج و پرکاربرد در دامپزشکی ها محسوب می شود. از این مدل پروب بیشتر برای بررسی بافت های عمیق تر و اندام های داخلی مانند کلیه، کبد، طحال و مثانه استفاده می شود.

پروب رکتال: 

یکی از مهم ترین و پرکاربردترین پروب ها در معاینات تشخیصی در دام بزرگ است. از این پروب برای تشخیص بارداری، بررسی وضعیت رحم و تخمدان و به صورت کلی معاینات مربوط به تولید مثل دام استفاده می شود.

بسیاری از دامپزشکان، براساس تخصص خود و گستردگی خدماتی که ارائه می دهند، انواع مختلف پروب را تهیه می کنند تا بتوانند تشخیص گذاری بهتری برای انواع مشکلات دامپزشکی داشته باشند.

نکات مهم در خرید دستگاه سونوگرافی دام

دستگاه سونوگرافی یکی از اصلی ترین تجهیزات در مراکزی است که بخش تصویربرداری دارند. در زمان خرید این دستگاه باید به برخی نکات توجه کرد تا بهترین انتخاب رقم بخورد:

• پرتابل یا ثابت بودن دستگاه از جمله مواردی است که باید براساس شرایط کلینیک دامپزشکی انتخاب شود. در بین این دو نوع دستگاه، به دلیل راحتی در کاربری و جابه‌جایی، پرتابل ها معمولا پرطرفدارتر هستند.
• تعداد و نوع پروب هایی که دستگاه می تواند ساپورت کند، مورد دیگری است که باید مد نظر قرار گیرد. برخی دستگاه ها علاوه بر پروب سونوگرافی پروب اکوکاردیوگرافی را هم در بر می گیرند.
• مورد دیگری که در زمان خرید دستگاه سونوگرافی باید به آن توجه کرد، کالر داپلر بودن یا نبودن دستگاه است. سونوگرافی کالر داپلر سرعت و جهت جریان خون را در عروق نشان می دهد که برای برخی از مراکز این موضوع اهمیت ویژه ای دارد.

خرید دستگاه سونوگرافی دامپزشکی

انواع مختلف دستگاه سونوگرافی دامپزشکی در بازار تجهیزات دامپزشکی ایران وجود دارد. هنگام خرید این وسیله باید دقت شود که دقت دستگاه بالا باشد و نویز پذیری نداشته باشد. هم چنین با توجه به نوع استفاده، مدل ثابت یا پرتابل آن انتخاب شود. شرکت آزپت شما را در خرید انواع سونوگرافی دامپزشکی یاری می دهد.