تجهیزات لازم برای کلینیک سیار دامپزشکی

همزمان که تعداد حیوانات خانگی در بسیاری از کشورها و بسیاری از شهرهای ایران در حال افزایش است، خدمات دامپزشکی هم مسیرهای تازه ای پیدا می کند. در این دوران، زندگی انسان ها ابعاد مختلفی پیدا کرده و گویی تکاپو و سرعت همه چیز بیشتر شده است. در این بین پذیرش سرپرستی حیوانات خانگی هم مسئولیت بسیاری برای والدین آنها دارد. یکی از مهم ترین مواردی که سرپرستان حیوان خانگی باید همواره در نظر داشته باشند، وضعیت سلامتی حیوان و تعهد به زمان ویزیت های دامپزشکی است. مراجعه به دامپزشکی در زمان تعیین شده ممکن است به دلایل مختلف برای سرپرستان ممکن نباشد؛ به همین دلیل بسیاری از آنها ترجیح می دهند که تا حد ممکن حیوان در محل زندگی خود معاینه و درمان شود. این تقاضا، در کنار شرایط دشواری که برای بعضی از دامپزشکان برای افتتاح کلینیک دامپزشکی وجود دارد، باعث شده که است که برخی از متخصصان، به تاسیس کلینیک سیار دامپزشکی روی بیاورند. با توجه به گسترش این امر و اهمیت آشنایی با جزئیات آن، در ادامه به معرفی تجهیزات لازم برای کلینیک سیار می پردازیم تا دامپزشکان مشتاق برای آغاز چنین فعالیتی، با تجهیزات مورد نیاز آشنایی بیشتری پیدا کنند.

کلینیک سیار دامپزشکی 

مشغله زیاد والدین حیوانات، ترافیک زیاد در کلان شهرها، استرس برخی حیوانات به ویژه گربه ها در زمان جابه‌جایی از یک طرف و هزینه های تجهیز مکانی ثابت برای تاسیس کلینیک باعث شده است که برخی دامپزشکان خدمات دامپزشکی سیار را انتخاب کنند. البته بسیاری از مراکز دامپزشکی، امروزه، بخشی از خدمات خود را به صورت حضوری و در محل ارائه می دهند تا بتوانند به مراجعه کنندگان بیشتری رسیدگی کنند. کلینیک سیار دامپزشکی را می توان از جمله نوآورانه ‌ترین گام ها برای ارائه خدمات درمانی در حوزه دامپزشکی دانست که پاسخی کاربردی به نیاز سرپرستان حیوانات خانگی برای دسترسی آسان و سریع به خدمات تخصصی است. در این نوع کلینیک ‌ها، معمولا خدماتی مثل معاینه دام، بررسی شرایط فیزیکی، واکسیناسیون حیوانات خانگی، ارائه مشاوره تغذیه و آموزش های رفتاری، درمان ‌های اولیه، برخی از اقدامات تشخیصی و حتی در مواقعی بعضی از جراحی‌ های ساده در محل نگهداری حیوان انجام می شود. نکته ای که باید در نظر گرفت این است که بسیاری از اقدامات درمانی پیشرفته، مانند تصویربرداری های تخصصی و جراحی های پیچیده تر به دلیل نیاز به وجود تجهیزات غیرقابل حمل، کماکان باید در مراکز ثابت انجام شوند.

تجهیزات دامپزشکی مورد نیاز برای کلینیک سیار

در ادامه، الزامات تجهیز یک کلینیک سیار دامپزشکی را معرفی می کنیم:

خودرو و بدنه کلینیک دامپزشکی

اولین قدمی که برای تجهیز کلینیک سیار دامپزشکی باید برداشته شود، انتخاب نوع وسیله نقلیه است که در واقع بدنه و اساس کلینیک محسوب می شود. برای این کار، براساس شرایط و گستردگی خدماتی که ارائه می شود، می توان وسایل نقلیه مختلفی را در نظر گرفت. ون، مینی بوس و برخی دیگر از ماشین ها را می توان به عنوان پایگاه و فضای کلینیک سیار انتخاب کرد. وسیله ای که برای این منظور در نظر گرفته می شود، باید فضای کافی برای نگهداری و حمل و نقل تجهیزات را داشته باشد. اگر قرار است معاینات و برخی اقدامات درمانی در ماشین انجام شود، باید از ون و ماشین های بزرگ تر استفاده کرد. آمبولانس دامپزشکی یکی از بارزترین مثال ها برای این ماشین ها محسوب می شود که فضای بزرگ و طراحی شده برای دستگاه های مختلف دامپزشکی دارد و می تواند حیوان را در صورت نیاز به مراکز پیشرفته تر برساند. کلینیک سیار دامپزشکی تفاوتی که با آمبولانس دامپزشکی دارد این است که تا حد امکان، تمامی اقدامات در خانه یا محل حضور حیوان و داخل ماشین انجام می شود؛ به همین دلیل فضا باید ایمن، با طراحی مناسب و قابل استریل کردن باشد.

نکاتی که در انتخاب ماشین مناسب باید در نظر گرفت موارد زیر را شامل می شود:

• نوع خودرو براساس هدف دامپزشک و متناسب با خدمات ارائه شده، انتخاب شود.
• فضای کافی برای نگهداری و جابه‌جایی تجهیزات در ماشین وجود داشته باشد.
• کف ماشین از پوشش ضدلغزش استفاده شود.
• پوشش کف و دیواره های ماشین قابل شست‌وشو باشد.
• اگر ماشین با هدف انجام معاینات و برخی اقدامات درمانی انتخاب می شود، میز معاینه تاشو با تحمل وزن قابل قبول داشته باشد.
• تهویه هوای مناسب در جریان باشد.
• منابع روشنایی کافی در ماشین تعبیه شود.
• در فضای ماشین قفسه و کمدهای قفل دار برای نگهداری از داروها و ابزار حساس گذاشته شود.
• در صورتی که در خودرو ،تجهیزات برقی قرار می گیرد، اتصالات برق، وجود برق اضطراری و نکات ایمنی در نظر گرفته شود.

تجهیزات عمومی و معاینه

پس از انتخاب ماشین و انجام طراحی مناسب تا حد امکان، وقت خرید و انتخاب تجهیزات معاینه و وسایل عمومی است که در تمامی کلینیک های دامپزشکی، اعم از سیار و ثابت استفاده می شود. معاینه بالینی، بررسی شرایط فیزیکی حیوان، سنجش وزن او و نمونه‌گیری های پایه از جمله مهم ترین اقداماتی است که در تمامی معاینات انجام می شود.

گوشی معاینه اولین وسیله ای است که تمامی دامپزشکان از آن استفاده می کنند. این دستگاه در مدل های مختلف تولید می گردد که با توجه به هدف معاینه و بودجه مشخص شده می توان از میان آنها انتخاب کرد. برای معاینه دام کوچک، معمولا می توان از گوشی معاینه پزشکی هم استفاده کرد، اما برای دام بزرگ، گوشی های مخصوص با چست پیس بزرگ تر و لوله بلندتر ساخته می شود.

ست معاینه اولویت بعدی در بین مهم ترین تجهیزات معاینه دامپزشکی است. در این ست، وجود اتوسکوپ و افتالموسکوپ دامپزشکی ضروری است. اتوسکوپ برای معاینه گوش و افتالموسکوپ برای معاینه چشم حیوان مورد استفاده قرار می گیرند. البته برای معاینه چشم از دستگاه های دیگر مانند تونومتر هم استفاده می شود که فشار چشم را اندازه می گیرد و در اقدامات تخصصی تر به کار می رود. لارنگوسکوپ در برخی ست های معاینه وجود دارد، اما این موضوع شامل همه ست ها نمی شود. به هرحال این دستگاه هم از جمله تجهیزات لازم در اقدامات دامپزشکی به شمار می آید که برای معاینه جنجره و تارهای صوتی و همچنین عمل لوله گذاری به کار می رود.

تجهیزات سنجشی

تجهیزات سنجشی مانند ترازو دامپزشکی، تب سنج، فشارسنج، گلوکومتر و پالس اکسیمتر هم در گروه دستگاه هایی  قرار می گیرند که وجودشان برای تمامی مراکز لازم است.

تجهیزات مصرفی

تجهیزات مصرفی باید در تمامی مراکز وجود داشته باشند و همواره کامل بودن آنها بررسی شود. کیت های تشخیصی، انواع باند، گاز استریل، چسب زخم، ست های تزریق، انواع سرنگ، کیت های نمونه گیری و آتل و تجهیزات ابتدایی ارتوپدی باید در تمامی معاینات همراه دامپزشک باشند.

تجهیزات دارویی دامپزشکی

داروخانه سیار دامپزشکی، بخش دیگری از یک کلینیک سیار است که باید قسمت عمده ای از داروهای ضروری را پوشش دهد. واکسن های حیوانات خانگی از جمله مهم ترین اقلام در این بخش هستند؛ علاوه بر آنها، مجموعه ای از ضددردها، ضدالتهاب ها، آنتی بیوتیک های پرکاربرد، ضدانگل ها، داروهای اضطراری مانند اپی نفرین، دگزامتازون، آتروپین و سرم های قابل تزریق و ضدعفونی کننده هایی مانند الکل و بتادین باید همراه دامپزشک باشند. نکته بسیار مهمی که درباره نگهداری از داروها وجود دارد، رعایت چرخه سرما و دمای مناسب برای موارد لازم به ویژه واکسن هاست. به همین دلیل خودرو باید بخش مناسبی برای نگهداری و انتقال داروها در شرایط مناسب داشته باشد.

تجهیزات آزمایشگاه دامپزشکی

یکی از مهم ترین روش های تشخیص بیماری، آزمایش های مختلفی است که دامپزشک را به نتیجه قطعی می رساند. به همین دلیل، در صورت بروز بیماری و حتی در بسیاری از ویزیت های دوره ای، از حیوان آزمایش خون یا ادرار گرفته می شود. میکروسکوپ رومیزی یکی از تجهیزاتی است که می تواند در کلینیک های سیار استفاده شده و امکان بررسی نمونه های مختلف را فراهم کند. سل کانتر پرتابل و سانتریفوژ کوچک هم از دیگر وسایلی است که بخش آزمایشگاه سیار دامپزشکی را کامل می کند.

تجهیزات دندانپزشکی دام

تمامی حیوانات خانگی به ویژه سگ ها و گربه ها، به مراقبت های دهان و دندان نیاز دارند. تجمع پلاک های دندان یکی از مشکلات رایج در حیوانات است که در صورت عدم پیگیری، ممکن است مشکلات جدی تری برای حیوان ایجاد کند. به همین دلیل، در معاینات دوره ای، وضعیت دهان و دندان حیوان بررسی شده و رسیدگی های لازم صورت می گیرد. جرم گیری یکی از پرتکرارترین اقدامات در زمینه دندانپزشکی دام است که برای آن از دستگاه کویترون یا جرم گیر استفاده می شود. این دستگاه را می توان در مدل های کوچک و پرتابل برای استفاده در کلینیک های سیار تهیه کرد. یونیت دندانپزشکی دستگاه دیگری در این بخش است؛ این دستگاه مدل کوچک تر و پرتابلی به نام مینی یونیت دندانپزشکی دام دارد که هندپیس های مختلف را شامل می شود و می توان کارهایی مانند جرم گیری، حذف پوسیدگی و پرکردن دندان ها، کشیدن دندان یا جراحی های دندانی را به کمک آنها انجام داد.

دامپزشکی ها برای تکمیل کار خود، دو بخش حیاتی و مهم تصویربرداری و جراحی دام را هم تجهیز می کنند. در کلینیک سیار دامپزشکی، براساس شرایط خودرو و میزان فضای موجود، ممکن است بتوان برخی تجهیزات مانند دستگاه سونوگرافی پرتابل یا دستگاه دی آر پرتابل را تهیه و استفاده کرد؛ یا اگر فضایی پوشیده همراه با پوشش های قابل استریل در ماشین وجود دارد، می توان تخت جراحی تاشو و برخی تجهیزات مانند ابزار جراحی، مانیتور علائم حیاتی، پمپ سرم و ست های تزریق، تجهیزات انعقاد خون و چراغ جراحی را فراهم کرد.

با این حال، در برخی شرایط، ممکن است امکان تامین ایمنی و بهداشت عمل های جراحی در ماشین های سیار وجود نداشته باشد و در صورت لزوم، حیوان به کلینیک های ثابت ارجاع داده شود.

به صورت کلی، کلینیک ‌های سیار با توجه به فضای محدودی که دارند و تماس با محیط خارج، ممکن است درصدی از احتمال انتقال عفونت را به همراه داشته باشند و به همین دلیل رعایت دقیق پروتکل ‌های بهداشتی در این فضا اهمیت بسیاری دارد. این کار، در هر شهر، باید براساس استانداردهای منطقه و پروتکل های مشخص شده توسط سازمان های مربوطه انجام شود.

راه اندازی یک کلینیک سیار دامپزشکی، می تواند فرصت مناسبی برای گسترش خدمات و افزایش دسترسی به مراقبت های درمانی باشد. با این حال، انتخاب این مسیر و موفقیت در آن، نیاز به بررسی و برنامه ریزی دقیق برای تعیین هدف و مسیر رسیدن به آن و همچنین سرمایه گذاری صحیح در انتخاب تجهیزات دارد. تجهیز یک کلینیک سیار هم می تواند براساس نوع خدمات ارائه شده، هزینه قابل توجهی داشته باشد. با توجه به این موضوع، بهتر است خرید تجهیزات بهتر است با مشاوره شرکت های فروشنده و تامین کننده تجهیزات دامپزشکی انجام شود. شرکت آزپت با سال ها تجربه در زمینه ارائه انواع تجهیزات دامپزشکی، می تواند راهنمای خوبی برای انتخاب دستگاه های مورد نیاز شما باشد و باکیفیت ترین و معتبرترین تجهیزات را همراه با آموزش های نصب و کاربری و همچنین گارانتی و خدمات پس از فروش، عرضه کند.